جی.دی. ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، روز یکشنبه پس از بازگشت از اسلامآباد، بدون دستیابی به پیشرفتی عمده در مذاکرات حساس برای پایان دادن به جنگ در ایران، سکوت اختیار کرد.
هنوز مشخص نیست که در این مذاکرات دیپلماتیک در بالاترین سطح میان آمریکا و ایران در دهههای اخیر، چه میزان پیشرفتی حاصل شده است.
پس از ۲۱ ساعت گفتوگوهای رفت و برگشتی در پایتخت پاکستان، واشنگتن و تهران همچنان بر سر نقاط کلیدی اختلافنظر دارند، از جمله برنامه هستهای ایران.
یک مقام آمریکایی که به شرط ناشناس ماندن جزئیات جدیدی از مذاکرات ارائه داد، گفت که دو طرف بر سر نحوه برخورد با اورانیوم غنیشده رژیم به توافق نرسیدند.
به گفته این مقام آمریکایی، سایر مسائل حلنشده شامل بازگشایی تنگه هرمز بدون عوارض گمرکی، که اولویت اصلی دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکاست، و تضمین تعهد ایران برای توقف حمایت مالی از گروههای نیابتی مانند حزبالله و حماس میشود.
این مقام آمریکایی افزود که ونس روز شنبه در این مذاکرات به تهران یک پیشنهاد نهایی ارائه کرده، اما جزئیات آن را مشخص نکرد.
با این حال، به نظر میرسد این نشست کاملاً بینتیجه نبوده است. به گفته این مقام آمریکایی، مذاکرات سخت اما دوستانه بود و دو طرف پیشنهادهای سازندهای را مبادله کردند.
همین مقام آمریکایی گفت که ونس اسلامآباد را با این باور ترک کرد که ایران در حال زیادهخواهی است، اما همچنان امیدوار بود که توافقی حاصل شود.
مسعود پزشکیان، رئیسجمهور ایران، اظهار داشت که اگر “دولت آمریکا از تمامیتخواهی خود دست بردارد و به حقوق ملت ایران احترام بگذارد”، توافق با آمریکا “قطعاً حاصل خواهد شد”.
ترامپ نیز روز یکشنبه نارضایتی خود را از عدم پیشرفت آشکار کرد.
رئیسجمهور در پستهای خود در شبکههای اجتماعی روز یکشنبه گفت که آمریکا برای تحت فشار قرار دادن ایران جهت دستیابی به توافق، تنگه را “بلافاصله” مسدود خواهد کرد.
ارتش آمریکا اعلام کرد که از صبح دوشنبه، تمام تردد دریایی ورودی و خروجی از بنادر ایران را متوقف خواهد کرد.
ایران و آمریکا هفته گذشته بر سر آتشبس موقت دو هفتهای به توافق رسیدند، اگرچه ترامپ در آخرین پستهای خود در تروث سوشال گفت که “در لحظه مناسب، ما کاملاً ‘آماده و مسلح’ هستیم و ارتش ما آنچه را که از ایران باقی مانده است، به پایان خواهد رساند.”
محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس ایران که ریاست هیئت تهران در اسلامآباد را بر عهده داشت، در بیانیهای پس از بازگشت به خانه، از رجزخوانی ترامپ بیتأثیر به نظر میرسید.
بر اساس گزارش رسانههای ایرانی، قالیباف خطاب به رئیسجمهور آمریکا گفت: “اگر بجنگید، میجنگیم؛ اگر با منطق پیش بیایید، با منطق پاسخ میدهیم.”
او افزود: “ما تسلیم هیچ تهدیدی نخواهیم شد. اگر یک بار دیگر عزم ما را آزمایش کنند، درسی حتی بزرگتر به آنها خواهیم داد.”
این لفاظیها شکاف عظیم بین دو طرف و موانع بسیاری را که برای دستیابی به یک توافق کامل برای پایان دادن به جنگ باقی مانده است، برجسته میکند.
این مذاکرات آزمونی بزرگ برای ونس ۴۱ ساله بود که توسط ترامپ برای رهبری تیم آمریکایی انتخاب شده بود؛ تیمی که شامل استیو ویتکوف، فرستاده ویژه، و جارد کوشنر، داماد رئیسجمهور، میشد.
ونس روز جمعه در اسلامآباد فرود آمد و وظیفه داشت راهی برای پایان دادن به آنچه به بزرگترین بحران سیاست خارجی دوره دوم ترامپ تبدیل شده بود، بیابد.
این جنگ شش هفتهای خاورمیانه را فرا گرفته و قیمت جهانی نفت را به شدت افزایش داده است.
این مأموریتی دشوار برای ونس بود که به نمایندگی از رئیسجمهوری مذاکره میکرد که از ابتدا پیامهای متناقضی درباره جنگ ارائه داده بود.
ترامپ اوایل آوریل به شوخی گفته بود که اگر مذاکرات شکست بخورد، معاون رئیسجمهور را مقصر خواهد دانست و اگر دو طرف برای پایان دادن به جنگ به توافق برسند، اعتبار آن را به خود اختصاص خواهد داد.
در حالی که ونس علناً از جنگ حمایت کرده است، گزارش شده که او در جلسات خصوصی با ترامپ، نسبت به کارزار نظامی ابراز تردید کرده است.
معاون رئیسجمهور در گذشته خود را به عنوان یک ضد مداخلهگر معرفی کرده بود، دیدگاهی که به طور گسترده در میان پایگاه اصلی “ماگا” ترامپ محبوب است.
این مذاکرات از نزدیک برای یافتن نشانههایی از نحوه مدیریت سیاست خارجی توسط ونس در یک رقابت احتمالی برای کاخ سفید در سال ۲۰۲۸، زیر نظر گرفته شد.
در حالی که ونس رهبری مذاکرات در اسلامآباد را بر عهده داشت، ترامپ در میامی، فلوریدا، در کنار مارکو روبیو، وزیر امور خارجه، که او نیز یکی دیگر از رقبای احتمالی ونس و نامزد شایعهشده ۲۰۲۸ است، یک مسابقه UFC را تماشا کرد.
در همین حال، زمان در حال گذر است.
و با نزدیک شدن به مهلت آتشبس دو هفتهای در این ماه، دستیابی به یک پیشرفت همچنان دستنیافتنی به نظر میرسد.
#مذاکرات_ایران_آمریکا #برنامه_هسته_ای_ایران #تنگه_هرمز #جنگ_خاورمیانه #دیپلماسی #جدال_سیاسی #آتش_بس #جی_دی_ونس #دونالد_ترامپ #سیاست_خارجی
مذاکرات ۲۱ ساعته آمریکا و ایران: فاصله همچنان زیاد است
Leave a Reply